Từ lễ hội thử nghiệm cuối năm 2004, Festival Hoa Đà Lạt đã đi qua 10 mùa, trở thành sự kiện văn hóa, du lịch được mong đợi của thành phố. Mỗi kỳ tổ chức là một câu chuyện mới về hoa, con người và vùng đất cao nguyên. Đằng sau những không gian rực rỡ không chỉ là nghệ thuật sắp đặt, mà còn là hành trình xây dựng thương hiệu từ nghề trồng hoa hơn một thế kỷ, từ tình yêu cái đẹp và khát vọng đưa Đà Lạt đến gần hơn với bạn bè năm châu.

Từ những mùa hoa đầu tiên đến thương hiệu lễ hội

Nghề trồng hoa ở Đà Lạt có lịch sử hơn một thế kỷ. Những giống hoa được người Pháp đưa đến, cùng kinh nghiệm và giống hoa do những người con từ các làng hoa Ngọc Hà, Hà Đông mang theo, đã bén rễ trên vùng đất có khí hậu đặc biệt. Qua nhiều thế hệ, hoa không chỉ trở thành sinh kế mà còn là một phần bản sắc của thành phố.

Cuối năm 2004, Lễ hội Sắc hoa Đà Lạt được tổ chức như bước thử nghiệm cho một ý tưởng lớn. Hàng chục ngàn người xuống phố thưởng lãm, tạo nên không khí sôi động chưa từng có. Thành công này mở đường cho Festival Hoa Đà Lạt lần thứ I năm 2005 với chủ đề “Đà Lạt - Điểm hẹn muôn sắc Hoa”.

Hơn 100.000 khán giả đã có mặt trong đêm khai mạc, khi sân khấu biểu tượng bông hoa mở ra cùng 4 sân khấu nhỏ nổi trên mặt hồ Xuân Hương, tái hiện huyền thoại về các loài hoa. Những không gian hoa trải khắp phố phường biến giấc mơ về một lễ hội riêng của Đà Lạt thành hiện thực.

Các kỳ Festival tiếp theo liên tục tạo dấu ấn. Năm 2007, chủ đề “Hoa Đà Lạt - Tôi yêu bạn” gắn với đám cưới tập thể của 114 cặp đôi, lễ tôn vinh nghệ nhân và các làng hoa truyền thống. Năm 2010, Festival lần thứ III mang chủ đề “Đà Lạt - Thành phố ngàn hoa”, kết hợp các biểu tượng văn hóa Việt Nam và đưa lễ hội lên tầm vóc mới. Cũng từ đây, Đà Lạt được công nhận là “Thành phố Festival Hoa của Việt Nam”.

Đến kỳ thứ IV, cuối năm 2011 và đầu năm 2012, không gian thưởng lãm tiếp tục mở rộng với những khu trưng bày hoa, lễ hội đường phố “Hoa và ánh sáng”. Hoa hiện diện quanh hồ Xuân Hương, trong công viên và tại Đồi Cù, đưa vẻ đẹp của các loài hoa trong nước, quốc tế đến gần hơn với công chúng.

Khi hoa hòa cùng văn hóa, thiên nhiên và âm nhạc

Qua từng mùa hội, Festival Hoa dần vượt ra khỏi khuôn khổ một sự kiện tôn vinh nghề trồng hoa để trở thành không gian kết nối văn hóa, du lịch và những giá trị đặc trưng của Lâm Đồng.

Festival lần thứ V, cuối năm 2013 và đầu năm 2014, mang chủ đề “Tây Nguyên - Âm vang tiếng gọi đại ngàn”, gắn với kỷ niệm 120 năm Đà Lạt hình thành và phát triển. Sự tham gia của nghệ nhân, đồng bào 5 tỉnh Tây Nguyên tạo nên sự hòa quyện giữa sắc hoa và âm vang cồng chiêng, giữa vẻ đẹp thiên nhiên với bản sắc đại ngàn.

Năm 2015 - 2016, Festival lần thứ VI với chủ đề “Đà Lạt - Muôn màu sắc hoa” đưa thông điệp bảo tồn thiên nhiên vào lễ hội. Việc UNESCO trao Bằng công nhận Khu Dự trữ sinh quyển Langbiang là Khu Dự trữ sinh quyển thế giới càng làm nổi bật mối gắn kết giữa hoa, núi rừng và môi trường sinh thái.

Đến năm 2017, Festival lần thứ VII mang chủ đề “Hoa Đà Lạt - Kết tinh kỳ diệu từ đất lành”, đồng thời giới thiệu nhãn hiệu cho 4 nhóm nông sản đặc thù của Lâm Đồng. Lễ hội Văn hóa Trà Bảo Lộc được đưa vào chương trình, mở rộng không gian Festival đến Bảo Lộc. Hoa, trà, tơ lụa cùng kể câu chuyện về một vùng đất giàu sản vật và những nghề truyền thống đang từng bước khẳng định thương hiệu.

Festival lần thứ VIII năm 2019 tiếp tục quảng bá hình ảnh “Đà Lạt và Hoa” qua các tiểu cảnh quanh hồ Xuân Hương, giới thiệu vẻ đẹp của hoa hồng, lily, cát tường, cúc và lan.

Sau khi phải lùi một năm do dịch COVID-19, Festival lần thứ IX diễn ra từ ngày 1/11 đến 31/12/2022 với chủ đề “Đà Lạt - Thành phố bốn mùa hoa”. Chuỗi sự kiện kéo dài hai tháng giúp mở rộng không gian trải nghiệm, tiếp tục khẳng định vị thế của thương hiệu Thành phố Festival Hoa Việt Nam.

Năm 2024, Festival lần thứ X mang chủ đề “Hoa Đà Lạt - Bản giao hưởng sắc màu”, gắn với dấu mốc Đà Lạt trở thành Thành phố sáng tạo âm nhạc của UNESCO. Với 10 chương trình chính và gần 40 chương trình hưởng ứng, lễ hội kết hợp sắc hoa với âm nhạc, nghệ thuật sắp đặt, tạo nên diện mạo mới cho sự kiện đã có hơn 20 năm phát triển.

Thương hiệu được vun đắp từ tình yêu và sự mong đợi

Để xây dựng một thương hiệu lễ hội, nhiều cộng đồng, quốc gia, dân tộc phải mất hàng trăm năm, thậm chí hàng ngàn năm. Hơn 20 năm làm nên Festival Hoa Đà Lạt chưa phải quãng thời gian dài, nhưng đủ để lễ hội trở thành một phần ký ức của người dân và điểm hẹn quen thuộc trong hành trình của du khách.

Giá trị của Festival không chỉ nằm ở những đêm khai mạc hoành tráng hay các không gian hoa được đầu tư công phu. Điều quan trọng hơn là qua mỗi mùa hội, hình ảnh Đà Lạt ngày càng được nhận diện rộng rãi; nghề trồng hoa tiếp tục phát triển, sản phẩm hoa cao nguyên vươn đến nhiều thị trường và du lịch có thêm một dấu ấn riêng để thu hút du khách.

Festival Hoa Đà Lạt lần thứ XI năm 2026 với chủ đề “Đà Lạt - Bản giao hòa của sắc hoa và âm nhạc” dự kiến diễn ra từ ngày 19 đến 31/12, gồm 12 chương trình chính và 28 chương trình hưởng ứng. Những tiểu cảnh hoa bên hồ Xuân Hương đã được sắp đặt, thu hút người dân và du khách đến thưởng lãm, chụp ảnh, báo hiệu mùa hội mới đang đến gần.

Sau 10 mùa Festival, Đà Lạt đã có một thương hiệu được vun đắp bằng thời gian, sự sáng tạo và tình yêu của nhiều thế hệ. Sức sống của lễ hội không chỉ được đo bằng số lần tổ chức hay quy mô chương trình, mà còn ở sự háo hức chờ đợi mỗi khi mùa hoa trở lại.

Bởi với Đà Lạt, hoa không đơn thuần để ngắm. Hoa là ký ức, là sinh kế, là bản sắc và niềm tự hào của một vùng đất. Hơn 20 năm qua, từ những mùa hội đầu tiên, sắc hoa đã vượt khỏi những con phố cao nguyên để trở thành lời mời gọi bạn bè bốn phương tìm đến và trở lại với thành phố ngàn hoa.